อัปเดต ขนาดตัวอักษร
ขนาดตัวอักษร
Addipediaสารานุกรม เจือปนอาหาร
E322INS 322ข้อมูล ณ · กฎหมายและสินค้าอัปเดตรายเดือน งานวิจัยรายไตรมาส

เลซิทิน

Lecithins

01

คำตอบสั้น

หน่วยงานกำกับ
ไทย
อนุญาต[3]
สหภาพยุโรป
อนุญาต[1,2]
สหรัฐฯ
อนุญาต · GRAS[4]
ADIไม่มีค่า ADI ในฐานข้อมูล
งานวิจัย7 ข้อค้นพบ
สรุปมีแค่รายงานผู้ป่วยเป็นรายๆ ผลเชิงกลไก หรือผลในหลอดทดลอง ยังสรุปไม่ได้งานที่ศึกษาสารทั้งกลุ่ม: ยังถกเถียงเรื่องผลเสีย
ข้อค้นพบ
  • สรุปแล้ว ไม่มีผล 1
  • เริ่มมีสัญญาณ อันตราย 2 ไม่มีผล 2
  • ยังถกเถียง ผลผสม 2
งานใน PubMedมีงานวิเคราะห์รวมในคน
ยอดรวมไม่มี (หน่วยงานกำกับกับงานวิจัยไม่รวมเป็นคะแนนเดียว)
ใครควรระวังฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ แพ้อาหาร: ไข่ · แพ้อาหาร: ถั่วเหลือง ดูทุกกลุ่ม ↓
ยังไม่มีในฐานข้อมูลค่า ADI

ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์

ความหมายของสัญลักษณ์ ↓

02

คืออะไร ใส่ทำไม พบในอะไร

คืออะไรเลซิทิน ส่วนผสมของไขมันกลุ่มฟอสโฟลิพิด สกัดจากไข่แดงหรือพืช เช่น ถั่วเหลือง เมล็ดทานตะวัน
ใส่ทำไมช่วยให้น้ำกับไขมันผสมกันและไม่แยกชั้น (อิมัลซิไฟเออร์) และช่วยให้ผงละลายง่ายขึ้น
พบในอะไร
สินค้าไทย 264 รายการ เช่น نوس · นมจืด · เซียงไฮ
ช็อกโกแลตและโกโก้ พาสต้าสด เครื่องดื่มผสมนมสำหรับเด็ก ผลิตภัณฑ์เบเกอรี่และมาการีน
ชื่ออื่นLecithin · Phosphatides · Phospholipids · ซอยเลซิติน · เลซิติน · เลซิตินจากถั่วเหลือง · เลซิตินถั่วเหลือง · เลซิทินถั่วเหลือง

พบในฐาน Open Food Facts: ในไทย 264 รายการ · ทั่วโลก 152,623 รายการ[27]

03

ใครควรระวัง

กลุ่มคนหน่วยงานกำกับงานวิจัย
แพ้อาหาร: ไข่
ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011)[28,29]

เลซิทินทำได้จากถั่วเหลือง ไข่ หรือพืชอื่น กฎหมายฉลากอาหารของสหภาพยุโรปให้เลซิทินที่ทำจากถั่วเหลืองหรือไข่ระบุแหล่งที่มาในรายการส่วนประกอบและเน้นให้เด่น เช่น 'เลซิทิน (ถั่วเหลือง)'

ไม่พบข้อกังวลสำหรับกลุ่มนี้ ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · อย. เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · อย.[28,30,31]

เลซิตินเป็นส่วนไขมันที่มีโปรตีนน้อยมาก ASCIA ระบุว่าผู้แพ้ถั่วเหลืองส่วนใหญ่กินเลซิตินจากถั่วเหลือง (322) และน้ำมันถั่วเหลืองได้ และผู้แพ้ไข่ส่วนใหญ่กินเลซิตินจากไข่ได้ แต่ทั้งยุโรปและไทยไม่ยกเว้นเลซิตินจากการแสดงสารก่อภูมิแพ้ บนฉลากจึงยังเขียนว่ามีถั่วเหลือง ผู้ที่แพ้รุนแรงมากควรปรึกษาแพทย์ภูมิแพ้

ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้
แพ้อาหาร: ถั่วเหลือง
ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011)[28,29]

เลซิทินทำได้จากถั่วเหลือง ไข่ หรือพืชอื่น กฎหมายฉลากอาหารของสหภาพยุโรปให้เลซิทินที่ทำจากถั่วเหลืองหรือไข่ระบุแหล่งที่มาในรายการส่วนประกอบและเน้นให้เด่น เช่น 'เลซิทิน (ถั่วเหลือง)'

ไม่พบข้อกังวลสำหรับกลุ่มนี้ ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · อย. เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · อย.[28,30,31]

เลซิตินเป็นส่วนไขมันที่มีโปรตีนน้อยมาก ASCIA ระบุว่าผู้แพ้ถั่วเหลืองส่วนใหญ่กินเลซิตินจากถั่วเหลือง (322) และน้ำมันถั่วเหลืองได้ และผู้แพ้ไข่ส่วนใหญ่กินเลซิตินจากไข่ได้ แต่ทั้งยุโรปและไทยไม่ยกเว้นเลซิตินจากการแสดงสารก่อภูมิแพ้ บนฉลากจึงยังเขียนว่ามีถั่วเหลือง ผู้ที่แพ้รุนแรงมากควรปรึกษาแพทย์ภูมิแพ้

เริ่มมีสัญญาณอันตรายข้อค้นพบที่ 7
ทารก 0–6 เดือน
ไม่พบข้อกังวลสำหรับกลุ่มนี้ EFSA เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · EFSA[14]

EFSA (2020) สรุปว่าเลซิทิน (E322) ในนมผงทารกไม่มีข้อกังวลต่อสุขภาพจนถึงระดับสูงสุดที่อนุญาต

สรุปแล้วไม่มีผลข้อค้นพบที่ 1
ทารก 6–12 เดือนยังไม่มีคำแนะนำเฉพาะกลุ่มนี้
สรุปแล้วไม่มีผลข้อค้นพบที่ 1

“ควรจำกัดปริมาณ” เป็นคำแนะนำการกิน ไม่ใช่สถานะกฎหมาย

ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์

04

งานวิจัยว่าอย่างไร

7 ข้อค้นพบ

เรียงตามเรื่องสุขภาพ เรื่องที่มีหลักฐานแน่นที่สุดอยู่ก่อน

ความเป็นพิษต่อระบบประสาท

  1. 1

    สรุปแล้วไม่มีผลการประเมินของหน่วยงาน

    EFSA (2017) ไม่กำหนด ADI สำหรับเลซิตินและไม่พบข้อกังวล รวมถึงโคลีนที่มาจากเลซิติน ในปี 2020 ได้ประเมินเพิ่มสำหรับนมผงทารกอายุต่ำกว่า 16 สัปดาห์ โดยเทียบปริมาณโคลีนกับนมแม่ และสรุปว่าไม่มีข้อกังวลที่ระดับสูงสุดที่อนุญาต[9,14]

    ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง

โรคหัวใจและหลอดเลือด

  1. 2

    เริ่มมีสัญญาณไม่มีผลติดตามกลุ่มคนระยะยาวคน

    ในการวิเคราะห์สารอิมัลซิไฟเออร์ของโครงการ NutriNet-Santé เลซิทินซึ่งเป็นอิมัลซิไฟเออร์ที่คนกินบ่อยที่สุดตัวหนึ่ง ไม่สัมพันธ์กับโรคหัวใจและหลอดเลือด โรคหลอดเลือดหัวใจ หรือหลอดเลือดสมอง และไม่อยู่ในกลุ่มที่สัมพันธ์กับมะเร็งหรือเบาหวานชนิดที่ 2 ต่างจากโมโน-และไดกลีเซอไรด์ (E471) คาราจีแนน หรือกัมหลายชนิด[5,6,7]

    ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง

  2. 3

    ยังถกเถียงผลผสมศึกษากลไก

    แบคทีเรียในลำไส้เปลี่ยนโคลีนในฟอสฟาทิดิลโคลีน (ส่วนประกอบหลักของเลซิทิน) เป็นสาร TMA แล้วตับเปลี่ยนต่อเป็น TMAO ซึ่งยาปฏิชีวนะกดการสร้างได้ ในผู้ป่วยโรคหัวใจ 4,007 คน กลุ่มที่มี TMAO สูงสุดมีความเสี่ยงเหตุการณ์ทางหัวใจและหลอดเลือดรุนแรงราว 2.5 เท่า แต่การทดลองใช้ไข่ต้ม 2 ฟองร่วมกับฟอสฟาทิดิลโคลีนติดฉลาก ยังไม่มีใครทดสอบว่าเลซิทินปริมาณน้อยที่ใส่เป็นอิมัลซิไฟเออร์ทำให้ TMAO สูงขึ้นอย่างมีความหมายหรือไม่[8,9]

    ไม่ทราบว่าที่ปริมาณเท่าใด

จุลินทรีย์ในลำไส้เสียสมดุล

  1. 4

    เริ่มมีสัญญาณไม่มีผลทดลองในเซลล์เซลล์

    การทดสอบอิมัลซิไฟเออร์และสารให้ความข้น 20 ชนิดกับจุลินทรีย์ลำไส้มนุษย์นอกร่างกาย พบว่า CMC และ P80 ทำให้จุลินทรีย์เปลี่ยนไปในทางไม่ดีอย่างต่อเนื่อง คาราจีแนนทุกชนิด แซนแทนกัม กัวร์กัม และโลคัสบีนกัม เพิ่มสารกระตุ้นการอักเสบ ส่วนมอลโทเดกซ์ทรินและบางตัวในกลุ่มกลีเซอรอลเอสเทอร์ก็เปลี่ยนค่าหลายด้าน แต่เลซิตินถั่วเหลืองและโมโน-ไดกลีเซอไรด์ทั่วไปไม่มีผลชัดเจน[12]

    ศึกษาที่ปริมาณสูงกว่าที่ได้รับจากอาหารมาก

  2. 5

    ยังถกเถียงผลผสมทดลองในเซลล์เซลล์

    หลักฐานเรื่องเลซิตินยังขัดแย้งกัน แบบจำลองหนึ่งไม่พบผลของเลซิตินถั่วเหลืองต่อจุลินทรีย์ แต่อีกงานที่บ่มอุจจาระจาก 10 คนนาน 48 ชั่วโมงพบว่าเลซิตินถั่วเหลืองฆ่าแบคทีเรียส่วนใหญ่ เพิ่มสัดส่วนเชื้อที่อาจก่อโรค และลดการสร้างบิวทิเรต โดยผลต่างกันไปในแต่ละคน[12,15]

    ศึกษาที่ปริมาณสูงกว่าที่ได้รับจากอาหารมาก

ภาวะดื้ออินซูลิน/เบาหวานชนิดที่ 2

  1. 6

    เริ่มมีสัญญาณอันตรายทดลองในสัตว์สัตว์

    ในหนูทดลอง ซูโครสเอสเทอร์ของกรดไขมัน (และ CMC) ทำให้น้ำตาลและอินซูลินในเลือดสูง ในเซลล์จำลองภาวะดื้ออินซูลิน เลซิทิน ซูโครสเอสเทอร์ และ CMC รบกวนการจัดการกลูโคส และอิมัลซิไฟเออร์ทุกตัวที่ทดสอบเปลี่ยนความหลากหลายของจุลินทรีย์ในลำไส้ อีกงานหนึ่งพบว่าซูโครสเอสเทอร์ของกรดลอริกทำให้รอยต่อระหว่างเซลล์ลำไส้หนูหลวมขึ้น (จึงถูกพัฒนาเป็นสารช่วยดูดซึมยา) ยังไม่พบการศึกษาในคนเรื่อง E473 กับการควบคุมน้ำตาลหรือการรั่วของลำไส้[10,11]

    ศึกษาที่ปริมาณสูงกว่าที่ได้รับจากอาหารมาก

ภูมิแพ้/การแพ้

  1. 7

    เริ่มมีสัญญาณอันตรายทดลองในเซลล์เซลล์

    เลซิตินจากถั่วเหลืองในท้องตลาดมีโปรตีนตกค้าง 100–1,400 ppm รวมถึงโปรตีนก่อภูมิแพ้ถั่วเหลืองที่จับกับ IgE ของผู้แพ้ถั่วเหลืองได้ และมีรายงานผู้แพ้จากเลซิตินอยู่บ้าง ผู้ที่แพ้ถั่วเหลืองรุนแรงจึงควรระวัง[16]

งานที่ศึกษาสารทั้งกลุ่ม (3)

ศึกษาสารหลายตัวรวมกันหรือสารในกลุ่มเดียวกัน ไม่ได้ทดสอบ E322 เดี่ยว ๆ

  1. 1

    เริ่มมีสัญญาณผลผสมสำรวจภาคตัดขวางในคนคน

    ผนังลำไส้เสียหาย/ลำไส้อักเสบ

    ในออสเตรเลีย ผู้ป่วยลำไส้อักเสบเรื้อรังได้รับอิมัลซิไฟเออร์ 6 ชนิดที่ศึกษามากกว่าคนปกติเล็กน้อย (2.7 vs 2.3 ครั้ง/วัน) ที่พบบ่อยคือโมโน-ไดกลีเซอไรด์ เลซิติน และแซนแทนกัม ส่วน polysorbate 80 ไม่พบเลย[13]

    ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง

  2. 2

    ยังถกเถียงอันตรายความเห็นผู้เชี่ยวชาญ

    น้ำหนักเกิน/กินเกิน

    ตามระบบ NOVA มอลโทเดกซ์ทริน (สารจากแป้งที่แทบไม่ใช้ในครัวบ้าน) และวัตถุเจือปนกลุ่มอิมัลซิไฟเออร์/สารให้ความข้น ถือเป็น 'ตัวบ่งชี้' ถ้าพบเพียงหนึ่งรายการในส่วนประกอบ ก็จัดผลิตภัณฑ์นั้นเป็นอาหารแปรรูปสูง (ultra-processed)[17]

  3. 3

    ยังถกเถียงผลผสมทดลองสุ่มในคนคน

    ผนังลำไส้เสียหาย/ลำไส้อักเสบ

    งานทดลองแบบสุ่มสองชิ้นที่ให้อาหารลดอิมัลซิไฟเออร์ทุกชนิดให้ผลไม่ตรงกัน งาน ADDapt ในอังกฤษ (ผู้ป่วยโครห์นอาการน้อยถึงปานกลาง 154 คน นำเสนอปี 2025 ยังรอตีพิมพ์ฉบับเต็ม) รายงานว่าอาการดีขึ้นมากกว่าราว 3 เท่า และเข้าสู่ระยะสงบมากกว่าราว 2 เท่า เมื่อเทียบกับอาหารเดียวกันที่เติมอิมัลซิไฟเออร์กลับเข้าไป ส่วนงานปกปิดสองทางในออสเตรเลีย (24 คน 4 สัปดาห์) ไม่พบความต่าง ทั้งสองงานตัดอิมัลซิไฟเออร์ทั้งกลุ่ม ไม่ได้ทดสอบทีละชนิด[18,19,20]

    ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง

05

กฎหมายรายประเทศ

ประเทศสถานะ · ตรวจเมื่อ
ไทยอนุญาต[3]
ตรวจเมื่อ
สหภาพยุโรปอนุญาต[1,2]
ตรวจเมื่อ
สหรัฐฯอนุญาต · GRAS[4]
ตรวจเมื่อ
06

พบในสินค้าไทย 264 รายการ

กิเลน คุกกี้ ทโทน ครีม รสสตรอเบอรี่→เกี๊ยวซ่าซุปสุกี้ยากี้ ตรา โออิชิ - 255 g Oishi→เกี๊ยวซ่าไส้หมูย่าง โออิชิ→โกโก้ครั้นช์บาร์ Nestlé→ขนมโกโก้ รูปเหรียญ สตีนแลด์ ซ็อกโก คอยน์→ขนมปังกรอบ Arsenal→ขนมปังกรอบ ผสมธัญพืช - 450 g Julie's→ขนมปังชีสไส้สับปะรด แน็กเก็ต→ขนมปังเนยกระเทียม แฮมและเบคอน ตรา Ezy taste - 85 g อีซี่เทส→ขนมปังรสเกลือและเนย - 75 g D-PLUS→ดูสินค้าไทยทั้งหมด 264 รายการ→

ข้อมูลสินค้า: Open Food Facts (ODbL) · รายการจากฉลากที่ผู้ใช้ OFF บันทึก ไม่ครบทุกสินค้าในตลาด

07

สารที่เกี่ยวข้อง

สารย่อย E322(i) เลซิทิน→สารย่อย E322(ii) เลซิทินที่ผ่านการย่อยบางส่วน→สารย่อย E322(iii) เลซิทินไฮดรอกซิเลต→สารย่อย E322a เลซิทินจากข้าวโอ๊ต→

ผลิตจาก ไข่

ผลิตจาก ถั่วเหลือง

[31]

แหล่งข้อมูลและหมายเหตุ

แสดงแหล่งข้อมูลทั้ง 31 รายการ
  1. [1]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex II · ข้อมูล ณ
  2. [2]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex III (consolidated 2026-08-18) · ข้อมูล ณ
  3. [3]ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 468/2568 · ข้อมูล ณ
  4. [4]21 CFR 175.300; 21 CFR 176.170; 21 CFR 184.1400 · ข้อมูล ณ
  5. [5]Food additive emulsifiers and risk of cardiovascular disease in the NutriNet-Santé cohort: prospective cohort study. · 2023
  6. [6]Food additive emulsifiers and cancer risk: Results from the French prospective NutriNet-Santé cohort. · 2024
  7. [7]Food additive emulsifiers and the risk of type 2 diabetes: analysis of data from the NutriNet-Santé prospective cohort study. · 2024
  8. [8]Intestinal microbial metabolism of phosphatidylcholine and cardiovascular risk. · 2013
  9. [9]Re-evaluation of lecithins (E 322) as a food additive · 2017
  10. [10]Permeability-enhancing effects of three laurate-disaccharide monoesters across isolated rat intestinal mucosae · 2021
  11. [11]Common dietary emulsifiers promote metabolic disorders and intestinal microbiota dysbiosis in mice · 2024
  12. [12]Direct impact of commonly used dietary emulsifiers on human gut microbiota · 2021
  13. [13]Dietary Emulsifier Exposure in People With Inflammatory Bowel Disease Compared With Healthy Controls: Is There a Cause for Concern? · 2024
  14. [14]Opinion on the re-evaluation of lecithins (E 322) as a food additive in foods for infants below 16 weeks of age and follow-up of its re-evaluation as food additive for uses in foods for all population groups · 2020
  15. [15]Dietary Emulsifiers Alter Composition and Activity of the Human Gut Microbiota in vitro, Irrespective of Chemical or Natural Emulsifier Origin · 2020
  16. [16]Identification of IgE-binding proteins in soy lecithin · 2001
  17. [17]Ultra-processed foods: what they are and how to identify them · 2019
  18. [18]Emulsifiers Impact Colonic Length in Mice and Emulsifier Restriction is Feasible in People with Crohn's Disease (Sandall et al.) · 2020
  19. [19]Clinical Trial: The Effects of Emulsifiers in the Food Supply on Disease Activity in Crohn's Disease: An Exploratory Double-Blinded Randomised Feeding Trial · 2025
  20. [20]New research presented at ECCO Congress on low emulsifier diet and Crohn's disease (KCL news, ADDapt) · 2025
  21. [21]Modification of the terms of authorisation of lecithins as a feed additive for all animal species · 2018
  22. [22]Safety and efficacy of lecithins for all animal species. · 2016
  23. [23]Safety and efficacy of lecithins (Lipidol) for all animal species. · 2016
  24. [24]JECFA evaluation of LECITHIN · 1973
  25. [25]JECFA evaluation of PHOSPHATIDES
  26. [26]PubMed: number of studies found and the most relevant papers · ข้อมูล ณ
  27. [27]Open Food Facts: products and their ingredients · ข้อมูล ณ
  28. [28]Regulation (EU) No 1169/2011, Annex II substances or products causing allergies or intolerances (as amended by Reg 78/2014) · 2014
  29. [29]Regulation (EU) No 1169/2011 Article 21 – labelling of certain substances or products causing allergies or intolerances · 2011
  30. [30]ASCIA Dietary Guide – Soy Allergy · 2023
  31. [31]ASCIA Dietary Guide – Egg Allergy · 2023