โซเดียมเบนโซเอต
Sodium Benzoate
คำตอบสั้น
- ยังถกเถียง −อันตราย 2 =ไม่มีผล 1
- ผลมาจากสารที่เกิดขึ้นตามมา 1
ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์
คืออะไร ใส่ทำไม พบในอะไร
| คืออะไร | เกลือโซเดียมของกรดเบนโซอิก ผลิตทางเคมี ละลายน้ำได้ดี |
| ใส่ทำไม | ใช้เป็นวัตถุกันเสียเพื่อยับยั้งเชื้อราและยีสต์ โดยเฉพาะในอาหารที่เป็นกรด |
| พบในอะไร | เครื่องดื่ม น้ำผลไม้ น้ำจิ้มและซอส ผลิตภัณฑ์ประมงแปรรูป |
| ชื่ออื่น | Sodium salt of benzenecarboxylic acid · Sodium salt of phenylcarboxylic acid |
พบในฐาน Open Food Facts: ในไทย 485 รายการ · ทั่วโลก 31,583 รายการ[22]
กิน 1 หน่วยบริโภค ได้กี่ % ของ ADI
% ของ ADI ใน 1 หน่วยบริโภค ที่ปริมาณสูงสุดตามกฎหมาย · เด็ก 20 กก. · ADI 5 มก./กก./วัน (EFSA 2016)
เส้นตั้ง = 100% ADI · ค่าทางทฤษฎี (ปริมาณสูงสุดตามกฎหมาย × 1 หน่วยบริโภค ÷ น้ำหนักตัว) ไม่ใช่ปริมาณที่ได้รับจริง
ใครควรระวัง
| กลุ่มคน | หน่วยงานกำกับ | งานวิจัย |
|---|---|---|
| เด็กเล็ก 1–3 ปีเด็ก 4–8 ปี | ควรจำกัดปริมาณ EFSA เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · EFSA[12] EFSA (2016) คง ADI กลุ่มเบนโซเอต 5 มก./กก./วัน และพบว่าเด็กเล็กและเด็กที่ดื่มเครื่องดื่มแต่งกลิ่นรสเป็นประจำ (ยี่ห้อเดิม) ได้รับเกิน ADI | |
| ความดันโลหิตสูงโรคหัวใจและหลอดเลือด | ควรจำกัดปริมาณ FDA สหรัฐฯ เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · FDA สหรัฐฯ[25] FDA ระบุว่านอกจากเกลือแล้ว สารเติมแต่งอย่างผงชูรส เบกกิ้งโซดา (โซเดียมไบคาร์บอเนต) โซเดียมไนไตรต์ และโซเดียมเบนโซเอต ก็เพิ่มโซเดียมและถูกนับในตัวเลขโซเดียมบนฉลาก โซเดียมกว่า 70% มาจากอาหารแปรรูปและอาหารร้าน ผู้ที่ต้องคุมโซเดียมจึงควรดูตัวเลขโซเดียมบนฉลากโภชนาการ ไม่ใช่ดูแค่ว่ามีคำว่า 'เกลือ' หรือไม่ | ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้ |
| หอบหืด | ควรจำกัดปริมาณ ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · Rajan et al. 2014 เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · Rajan et al. 2014[10,24] ASCIA ระบุว่าวัตถุกันเสียสังเคราะห์ เช่น เบนโซเอต (พบมากในน้ำอัดลม) และซัลไฟต์ ทำให้เกิดอาการได้ และมีรายงานว่ากระตุ้นหอบหืดหรือแพ้รุนแรงในบางคน แต่การทดสอบในผู้ป่วยลมพิษเรื้อรัง 100 คนด้วยวัตถุเจือปน 11 ชนิดรวมโซเดียมเบนโซเอต ไม่พบผู้ที่ยืนยันผลได้ในการทดสอบแบบปกปิดสองทาง (คาดว่าน้อยกว่า 1%) จึงไม่แนะนำให้งดทั่วไปถ้ายังไม่ได้พิสูจน์ว่าแพ้ ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ อย. เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · อย.[23] ตามประกาศฉบับที่ 450 สีและวัตถุกันเสียต้องแสดงชื่อกลุ่มหน้าที่พร้อมชื่อเฉพาะหรือเลข INS (เช่น สี INS 102) ส่วนสารให้ความหวานและวัตถุปรุงแต่งรสต้องแสดงชื่อเฉพาะ ผู้ที่แพ้หรือไวต่อสีหรือวัตถุกันเสียตัวใดตัวหนึ่งจึงตรวจหาเลข INS บนฉลากได้ (ตัวเลขเดียวกับเลข E ของยุโรป) | ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้ |
| ลมพิษเรื้อรัง | ควรจำกัดปริมาณ ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · Rajan et al. 2014 เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · ASCIA ออสเตรเลีย–นิวซีแลนด์ · Rajan et al. 2014[10,24] ASCIA ระบุว่าวัตถุกันเสียสังเคราะห์ เช่น เบนโซเอต (พบมากในน้ำอัดลม) และซัลไฟต์ ทำให้เกิดอาการได้ และมีรายงานว่ากระตุ้นหอบหืดหรือแพ้รุนแรงในบางคน แต่การทดสอบในผู้ป่วยลมพิษเรื้อรัง 100 คนด้วยวัตถุเจือปน 11 ชนิดรวมโซเดียมเบนโซเอต ไม่พบผู้ที่ยืนยันผลได้ในการทดสอบแบบปกปิดสองทาง (คาดว่าน้อยกว่า 1%) จึงไม่แนะนำให้งดทั่วไปถ้ายังไม่ได้พิสูจน์ว่าแพ้ ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ อย. เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · อย.[23] ตามประกาศฉบับที่ 450 สีและวัตถุกันเสียต้องแสดงชื่อกลุ่มหน้าที่พร้อมชื่อเฉพาะหรือเลข INS (เช่น สี INS 102) ส่วนสารให้ความหวานและวัตถุปรุงแต่งรสต้องแสดงชื่อเฉพาะ ผู้ที่แพ้หรือไวต่อสีหรือวัตถุกันเสียตัวใดตัวหนึ่งจึงตรวจหาเลข INS บนฉลากได้ (ตัวเลขเดียวกับเลข E ของยุโรป) | |
| เด็ก 9–12 ปี | ยังไม่มีคำแนะนำเฉพาะกลุ่มนี้ | |
| ผู้ใหญ่ 19–50 ปี | ยังไม่มีคำแนะนำเฉพาะกลุ่มนี้ |
“ควรจำกัดปริมาณ” เป็นคำแนะนำการกิน ไม่ใช่สถานะกฎหมาย
ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์
งานวิจัยว่าอย่างไร
4 ข้อค้นพบเรียงตามเรื่องสุขภาพ เรื่องที่มีหลักฐานแน่นที่สุดอยู่ก่อน
มะเร็ง
- 1
ผลมาจากเบนซีนที่เกิดเมื่อเบนโซเอตอยู่กับวิตามินซีในเครื่องดื่ม ไม่ใช่จากตัวเบนโซเอตเอง
เบนโซเอตเมื่ออยู่ร่วมกับวิตามินซีในเครื่องดื่มสามารถเกิดเบนซีน (สารก่อมะเร็งในคน) ได้ โดยเฉพาะเมื่อโดนความร้อนและแสง การสำรวจเครื่องดื่ม 199 ตัวอย่างของ FDA พบส่วนใหญ่ไม่พบหรือต่ำกว่า 5 ppb และผลิตภัณฑ์ที่เกินถูกปรับสูตร[12,13]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
สมาธิสั้น/ไฮเปอร์ในเด็ก
- 2
- 3
แบบสำรวจนักศึกษาสหรัฐฯ 475 คนพบว่าผู้ที่ดื่มเครื่องดื่มที่มีโซเดียมเบนโซเอตมากรายงานอาการคล้ายสมาธิสั้นมากกว่า[11]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
ภูมิแพ้/การแพ้
- 4
การศึกษาปี 2014 ทดสอบผู้ป่วยลมพิษเรื้อรัง 100 คน (43 คนสงสัยว่าแพ้วัตถุเจือปน) ด้วยวัตถุเจือปน 11 ชนิดที่มักถูกกล่าวหา พบผลบวกแบบปกปิดฝ่ายเดียว 2 ราย และไม่มีรายใดยืนยันได้ในการทดสอบแบบปกปิดสองทาง จึงประเมินว่าการแพ้วัตถุเจือปนต่ำกว่า 1% ผู้วิจัยสรุปว่าวัตถุเจือปนเป็นสาเหตุที่พบน้อยของลมพิษเรื้อรัง ขณะที่รายงานรุ่นก่อนเคยชี้ว่ามากกว่านี้[10]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
งานที่ศึกษาสารทั้งกลุ่ม (6)
ศึกษาสารหลายตัวรวมกันหรือสารในกลุ่มเดียวกัน ไม่ได้ทดสอบ E211 เดี่ยว ๆ
- 1สมาธิสั้น/ไฮเปอร์ในเด็ก
การวิเคราะห์พันธุกรรมต่อยอดจากงาน Southampton พบว่าเด็กที่มียีนย่อยสลายฮิสตามีนบางแบบ (HNMT) ตอบสนองต่อสีผสมเบนโซเอตมากกว่า อาจอธิบายได้ว่าทำไมเด็กเพียงบางคนเท่านั้นที่มีอาการ[5]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
- 2สมาธิสั้น/ไฮเปอร์ในเด็ก
EFSA ทบทวนงาน Southampton ในปี 2008 ยอมรับว่ามีหลักฐานจำกัดถึงผลเล็กน้อยต่อความซนและสมาธิของเด็กบางคน แต่ระบุไม่ได้ว่าเป็นผลจากสารตัวใด ความสำคัญทางคลินิกไม่ชัด จึงไม่ปรับค่า ADI[6,7]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
- 3สมาธิสั้น/ไฮเปอร์ในเด็ก
งานทดลองแบบสุ่มปกปิดสองทางในเด็กฮ่องกงอายุ 8–9 ปี 130 คน ให้สีสังเคราะห์และโซเดียมเบนโซเอตแยกแคปซูลเทียบยาหลอก ไม่พบผลต่อพฤติกรรมซน/สมาธิอย่างมีนัยสำคัญ[8]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
- 4สมาธิสั้น/ไฮเปอร์ในเด็ก
งานทดลองในเด็ก 3 ขวบทั่วไป 277 คนบนเกาะไวท์ (อังกฤษ) ให้สีสังเคราะห์ 20 มก./วัน ร่วมกับเบนโซเอต 45 มก./วัน พบว่าพ่อแม่ประเมินว่าลูกซนขึ้นในช่วงได้สารจริง แต่การทดสอบในคลินิกไม่พบความต่างที่มีนัยสำคัญ[9]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
- 5สมาธิสั้น/ไฮเปอร์ในเด็ก
งานทดลอง Southampton (สุ่ม ปกปิดสองทาง สลับกลุ่มกับยาหลอก) ให้เด็กทั่วไปอายุ 3 ปีและ 8–9 ปีดื่มน้ำผลไม้ผสมสีสังเคราะห์กลุ่ม 'Southampton six' ร่วมกับโซเดียมเบนโซเอต พบคะแนนพฤติกรรมซน/สมาธิสั้นสูงขึ้นเล็กน้อยเมื่อเทียบกับยาหลอก แต่เพราะให้เป็นส่วนผสม จึงบอกไม่ได้ว่าเป็นผลจากสีตัวใดหรือจากเบนโซเอต[7]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
- 6จุลินทรีย์ในลำไส้เสียสมดุล
สารกันเสียผสม (โซเดียมเบนโซเอต โซเดียมไนไตรต์ โพแทสเซียมซอร์เบต) ในระดับที่คนยุโรปได้รับ ทำให้จุลินทรีย์ลำไส้เสียสมดุล (Proteobacteria เพิ่ม) ในหนูที่ปลูกถ่ายจุลินทรีย์มนุษย์ และรุนแรงกว่าในหนูที่ขาดยีน Nod2 ซึ่งเกี่ยวกับโรคโครห์น[14]
ศึกษาที่ปริมาณที่คนได้รับจริง
กฎหมายรายประเทศ
พบในสินค้าไทย 485 รายการ
ข้อมูลสินค้า: Open Food Facts (ODbL) · รายการจากฉลากที่ผู้ใช้ OFF บันทึก ไม่ครบทุกสินค้าในตลาด
สารที่เกี่ยวข้อง
สลายได้เป็น เบนซีน
แหล่งข้อมูลและหมายเหตุ
แสดงแหล่งข้อมูลทั้ง 25 รายการ
- [1]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex II · ข้อมูล ณ
- [2]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex III (consolidated 2026-08-18) · ข้อมูล ณ
- [3]ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 468/2568 · ข้อมูล ณ
- [4]21 CFR 181.23; 21 CFR 184.1733 · ข้อมูล ณ
- [5]The role of histamine degradation gene polymorphisms in moderating the effects of food additives on children's ADHD symptoms. · 2010
- [6]Assessment of the results of the study by McCann et al. (2007) on the effect of some colours and sodium benzoate on children's behaviour · 2008
- [7]Food additives and hyperactive behaviour in 3-year-old and 8/9-year-old children in the community: a randomised, double-blinded, placebo-controlled trial. · 2007
- [8]Food additives and behavior in 8- to 9-year-old children in Hong Kong: a randomized, double-blind, placebo-controlled trial · 2013
- [9]The effects of a double blind, placebo controlled, artificial food colourings and benzoate preservative challenge on hyperactivity in a general population sample of preschool children · 2004
- [10]Prevalence of sensitivity to food and drug additives in patients with chronic idiopathic urticaria · 2014
- [11]Sodium benzoate-rich beverage consumption is associated with increased reporting of ADHD symptoms in college students: a pilot investigation · 2014
- [12]Scientific Opinion on the re-evaluation of benzoic acid (E 210), sodium benzoate (E 211), potassium benzoate (E 212) and calcium benzoate (E 213) as food additives · 2016
- [13]Survey results of benzene in soft drinks and other beverages by headspace GC/MS · 2008
- [14]Food preservatives induce Proteobacteria dysbiosis in human-microbiota associated Nod2-deficient mice · 2019
- [15]TRS 1037 JECFA 92/5 · 2021
- [16]Scientific Opinion on the safety and efficacy of sodium benzoate as a silage additive for pigs, poultry, bovines, ovines, goats, rabbits and horses · 2012
- [17]Scientific Opinion on Safety and efficacy of Protural (sodium benzoate) as feed additive for weaned piglets · 2011
- [18]TRS 909-JECFA 57/73 (2001) · 1996
- [19]Assessment of the feed additive consisting of sodium benzoate (Protural) for weaned piglets for the renewal of its authorisation and the extension of use to other growing Suidae (Taminco Finland Oy) · 2021
- [20]Scientific Opinion on the modification of the terms of authorisation of Protural (sodium benzoate) as a feed additive for weaned piglets · 2011
- [21]PubMed: number of studies found and the most relevant papers · ข้อมูล ณ
- [22]Open Food Facts: products and their ingredients · ข้อมูล ณ
- [23]Notification of the Ministry of Public Health (No. 450) B.E. 2567 (2024) Re: Labeling of Prepackaged Foods — Annex (unofficial English translation, Thai FDA) · 2024
- [24]ASCIA – Food intolerance (content updated August 2024) · 2024
- [25]FDA: Sodium in Your Diet · 2024