แมนนิทอล
Mannitol
คำตอบสั้น
- สรุปแล้ว −อันตราย 1 +ประโยชน์ 2
ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์
คืออะไร ใส่ทำไม พบในอะไร
| คืออะไร | แมนนิทอล น้ำตาลแอลกอฮอล์ ผลิตจากการเติมไฮโดรเจนให้น้ำตาล พบตามธรรมชาติในพืชและสาหร่ายบางชนิด |
| ใส่ทำไม | ให้ความหวานน้อย เพิ่มเนื้ออาหาร และป้องกันผงจับเป็นก้อน (วัตถุให้ความหวาน/สารเพิ่มปริมาณ) |
| พบในอะไร | หมากฝรั่ง ลูกอมและขนมหวาน |
| ชื่ออื่น | D-(-)-mannitol · D-Mannitol · Mannite |
พบในฐาน Open Food Facts: ในไทย 9 รายการ · ทั่วโลก 1,727 รายการ[15]
ใครควรระวัง
| กลุ่มคน | หน่วยงานกำกับ | งานวิจัย |
|---|---|---|
| ทุกคน | ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011 ภาคผนวก III) เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011 ภาคผนวก III)[9] ฉลากใน EU ต้องมีคำเตือน "บริโภคมากเกินไปอาจทำให้ท้องเสีย" เมื่อมีโพลีออลเติมเกิน 10% ของอาหาร | ข้อค้นพบทั้งหมดอยู่ในบท 04 |
| ทารก 0–6 เดือนทารก 6–12 เดือนเด็กเล็ก 1–3 ปี | ควรจำกัดปริมาณ อย. เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · อย.[18] ประกาศ อย. ฉบับที่ 468 (2025) กำหนดวัตถุเจือปนอาหารในนมผงทารกและอาหารทารก (หมวด 13.1.1) เป็นรายตัวพร้อมปริมาณสูงสุดต่ำ เช่น คาร์ราจีแนน 300 มก./กก. กัวร์กัมและโลคัสบีนกัม 1,000 มก./กก. กัมอารบิก แมนนิทอล และซิลิคอนไดออกไซด์ 10 มก./กก. และในรายการแก้ไขไม่มีสารให้ความหวานหรือสีสำหรับหมวด 13.1/13.2 | ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้ |
| เบาหวานชนิดที่ 2 | ควรจำกัดปริมาณ Diabetes UK เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · Diabetes UK[6,16] น้ำตาลแอลกอฮอล์ยังมีคาร์โบไฮเดรตและพลังงาน แต่เพิ่มน้ำตาลในเลือดน้อยกว่าน้ำตาลทราย (ค่า GI โดยประมาณ: อีริทริทอล 0, ซอร์บิทอล 9, ไอโซมอลต์ 9, ไซลิทอล 13, มอลทิทอล 35 เทียบกับน้ำตาลทราย 65) มอลทิทอลมีผลมากที่สุด Diabetes UK ไม่แนะนำขนม 'สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน' เพราะไขมันและพลังงานอาจสูงพอๆ กับของปกติ การนับคาร์บเพื่อปรับอินซูลินก็ไม่แน่นอน และกินมากทำให้ท้องอืดท้องเสีย | |
| เบาหวานชนิดที่ 1 | ควรจำกัดปริมาณ Diabetes UK เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · Diabetes UK[6,16] น้ำตาลแอลกอฮอล์ยังมีคาร์โบไฮเดรตและพลังงาน แต่เพิ่มน้ำตาลในเลือดน้อยกว่าน้ำตาลทราย (ค่า GI โดยประมาณ: อีริทริทอล 0, ซอร์บิทอล 9, ไอโซมอลต์ 9, ไซลิทอล 13, มอลทิทอล 35 เทียบกับน้ำตาลทราย 65) มอลทิทอลมีผลมากที่สุด Diabetes UK ไม่แนะนำขนม 'สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน' เพราะไขมันและพลังงานอาจสูงพอๆ กับของปกติ การนับคาร์บเพื่อปรับอินซูลินก็ไม่แน่นอน และกินมากทำให้ท้องอืดท้องเสีย | ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้ |
| ลำไส้แปรปรวน (IBS) | ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย[9,17] กฎหมายสหภาพยุโรปกำหนดให้อาหารที่เติมโพลีออลเกิน 10% ต้องมีข้อความเตือนว่า บริโภคมากเกินไปอาจทำให้ระบาย โพลีออลดูดซึมได้น้อยและถูกหมักในลำไส้ (ตัว P ใน FODMAP) ผู้ป่วยลำไส้แปรปรวนจึงมักมีอาการแม้กินปริมาณน้อยกว่าคนทั่วไป แหล่งที่พบบ่อยคือลูกอม หมากฝรั่งไม่มีน้ำตาล และผลิตภัณฑ์สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน | |
| ดูดซึมฟรุกโตสบกพร่อง | ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย เหตุผลคำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย[9,17] กฎหมายสหภาพยุโรปกำหนดให้อาหารที่เติมโพลีออลเกิน 10% ต้องมีข้อความเตือนว่า บริโภคมากเกินไปอาจทำให้ระบาย โพลีออลดูดซึมได้น้อยและถูกหมักในลำไส้ (ตัว P ใน FODMAP) ผู้ป่วยลำไส้แปรปรวนจึงมักมีอาการแม้กินปริมาณน้อยกว่าคนทั่วไป แหล่งที่พบบ่อยคือลูกอม หมากฝรั่งไม่มีน้ำตาล และผลิตภัณฑ์สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน | ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้ |
| ภาวะก่อนเบาหวาน/ดื้ออินซูลิน | ยังไม่มีคำแนะนำเฉพาะกลุ่มนี้ |
“ควรจำกัดปริมาณ” เป็นคำแนะนำการกิน ไม่ใช่สถานะกฎหมาย
ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์
งานวิจัยว่าอย่างไร
3 ข้อค้นพบเรียงตามเรื่องสุขภาพ เรื่องที่มีหลักฐานแน่นที่สุดอยู่ก่อน
ภาวะดื้ออินซูลิน/เบาหวานชนิดที่ 2
- 1
น้ำตาลแอลกอฮอล์ทำให้น้ำตาลและอินซูลินขึ้นน้อยกว่าน้ำตาลมาก ค่าดัชนีน้ำตาล (GI) ที่รวบรวมไว้: อีริทริทอล 0 แมนนิทอล 0 แลคทิทอล 6 ซอร์บิทอล 9 ไอโซมอลต์ 9 ไซลิทอล 13 และมอลทิทอล 35 เทียบกับน้ำตาลทราย 65 และกลูโคส 100 มอลทิทอลจึงทำให้น้ำตาลขึ้นชัดกว่าตัวอื่น[6]
ฟันผุ
- 3
เนื่องจากแบคทีเรียในปากไม่หมักสารทดแทนน้ำตาลเป็นกรด การใช้สารเหล่านี้ (สารให้ความหวานเข้มข้น ไซลิทอล ซอร์บิทอล แมนนิทอล มอลทิทอล แลคทิทอล ไอโซมอลต์ อีริทริทอล ซูคราโลส ฯลฯ) แทนน้ำตาลจึงช่วยรักษาแร่ธาตุของฟัน หลัง EFSA ประเมินในปี 2011 EU อนุญาตข้อกล่าวอ้างทางสุขภาพนี้ (และข้อกล่าวอ้างว่าน้ำตาลในเลือดหลังอาหารขึ้นน้อยกว่า) FDA ก็ระบุว่าน้ำตาลแอลกอฮอล์ไม่ทำให้ฟันผุ[10,11,12]
งานที่ศึกษาสารทั้งกลุ่ม (1)
ศึกษาสารหลายตัวรวมกันหรือสารในกลุ่มเดียวกัน ไม่ได้ทดสอบ E421 เดี่ยว ๆ
- 1อาการทางเดินอาหาร (ท้องอืด ระบาย)
น้ำตาลแอลกอฮอล์ (polyols) ดูดซึมได้ไม่หมดและถูกหมักในลำไส้ใหญ่ จึงทำให้ดูดซึมไม่ดี มีแก๊ส และท้องเสียจากแรงดันออสโมติกตามขนาดที่กิน ยิ่งกินหลายชนิดพร้อมกันยิ่งมาก กฎหมาย EU บังคับให้อาหารที่มี polyols เติมเกิน 10% ต้องระบุว่า 'การบริโภคมากเกินไปอาจทำให้เกิดผลระบาย'[8,9]
กฎหมายรายประเทศ
| ประเทศ | สถานะ · ตรวจเมื่อ |
|---|---|
| ไทย | อนุญาต[4] ตรวจเมื่อ |
| สหภาพยุโรป | อนุญาต[1,2,3] ตรวจเมื่อ |
| สหรัฐฯ | อนุญาต · อนุญาตชั่วคราว[5] ตรวจเมื่อ |
ไทม์ไลน์
| ปี | เหตุการณ์ |
|---|---|
| 2014 | สหภาพยุโรป · กำหนดให้มีคำเตือนบนฉลาก · โพลีออลปริมาณมากทำให้ท้องเสีย/มีฤทธิ์ระบาย[3] อาหารที่เติมโพลีออลเกิน 10% ต้องมีคำเตือนว่าการกินมากเกินไปอาจทำให้ระบายท้อง |
พบในสินค้าไทย 9 รายการ
ข้อมูลสินค้า: Open Food Facts (ODbL) · รายการจากฉลากที่ผู้ใช้ OFF บันทึก ไม่ครบทุกสินค้าในตลาด
แหล่งข้อมูลและหมายเหตุ
แสดงแหล่งข้อมูลทั้ง 18 รายการ
- [1]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex II · ข้อมูล ณ
- [2]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex III (consolidated 2026-08-18) · ข้อมูล ณ
- [3]Regulation (EU) No 1169/2011 Annex III point 2 · ข้อมูล ณ
- [4]ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 468/2568 · ข้อมูล ณ
- [5]21 CFR 175.300; 21 CFR 175.320; 21 CFR 177.1390; 21 CFR 177.2420; 21 CFR 180.25 · ข้อมูล ณ
- [6]Health potential of polyols as sugar replacers, with emphasis on low glycaemic properties · 2003
- [7]Dietary sorbitol and mannitol: food content and distinct absorption patterns between healthy individuals and patients with irritable bowel syndrome · 2014
- [8]A Systematic Review of the Effects of Polyols on Gastrointestinal Health and Irritable Bowel Syndrome · 2017
- [9]Regulation (EU) No 1169/2011, Annex III (foods requiring additional labelling particulars) · 2011
- [10]Scientific Opinion on health claims related to sugar replacers and maintenance of tooth mineralisation / reduction of post-prandial glycaemic responses · 2011
- [11]FDA: Aspartame and Other Sweeteners in Food (updated 2025-02-27) · 2025
- [12]Regulation (EU) No 432/2012, Annex (authorised health claims: sugar replacers) · 2012
- [13]TRS 751-JECFA 30/25 · 1986
- [14]PubMed: number of studies found and the most relevant papers · ข้อมูล ณ
- [15]Open Food Facts: products and their ingredients · ข้อมูล ณ
- [16]Diabetes UK: Sugar, sweeteners and diabetes · 2024
- [17]About FODMAPs and IBS (Monash University) · 2024
- [18]อย. — รายการข้อกำหนดเงื่อนไขการใช้วัตถุเจือปนอาหารที่เปลี่ยนแปลงจากประกาศฯ ฉบับที่ 444 (ประกาศฯ ฉบับที่ 468 พ.ศ. 2568) · 2025