อัปเดต ขนาดตัวอักษร
ขนาดตัวอักษร
Addipediaสารานุกรม เจือปนอาหาร
E421INS 421ข้อมูล ณ · กฎหมายและสินค้าอัปเดตรายเดือน งานวิจัยรายไตรมาส

แมนนิทอล

Mannitol

01

คำตอบสั้น

หน่วยงานกำกับ
ไทย
อนุญาต[4]
สหภาพยุโรป
อนุญาต[1,2,3]
สหรัฐฯ
อนุญาต · อนุญาตชั่วคราว[5]
ADIหน่วยงานไม่กำหนดตัวเลข ADI (ไม่จำเป็นต้องจำกัด)[13]
งานวิจัย3 ข้อค้นพบ
สรุปพบผลเสียในบางกลุ่มคนงานที่ศึกษาสารทั้งกลุ่ม: พบผลเสียในบางกลุ่มคน
ข้อค้นพบ
  • สรุปแล้ว อันตราย 1 ประโยชน์ 2
งานใน PubMedมีงานวิเคราะห์รวมในคน
ยอดรวมไม่มี (หน่วยงานกำกับกับงานวิจัยไม่รวมเป็นคะแนนเดียว)
ใครควรระวังควรจำกัดปริมาณ ทารก 0–6 เดือน · ทารก 6–12 เดือน · เด็กเล็ก 1–3 ปี · เบาหวานชนิดที่ 2 และอีก 1 กลุ่ม ดูทุกกลุ่ม ↓
ยังไม่มีในฐานข้อมูลค่า ADI

ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์

ความหมายของสัญลักษณ์ ↓

02

คืออะไร ใส่ทำไม พบในอะไร

คืออะไรแมนนิทอล น้ำตาลแอลกอฮอล์ ผลิตจากการเติมไฮโดรเจนให้น้ำตาล พบตามธรรมชาติในพืชและสาหร่ายบางชนิด
ใส่ทำไมให้ความหวานน้อย เพิ่มเนื้ออาหาร และป้องกันผงจับเป็นก้อน (วัตถุให้ความหวาน/สารเพิ่มปริมาณ)
พบในอะไร
สินค้าไทย 9 รายการ เช่น เย็นเย็น จับเลี้ยง · โปรตีนพลัส แลคโตสฟรี · รีแคลเดนท์ ชูการ์ฟรี กัม
หมากฝรั่ง ลูกอมและขนมหวาน
ชื่ออื่นD-(-)-mannitol · D-Mannitol · Mannite

พบในฐาน Open Food Facts: ในไทย 9 รายการ · ทั่วโลก 1,727 รายการ[15]

03

ใครควรระวัง

กลุ่มคนหน่วยงานกำกับงานวิจัย
ทุกคน
ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011 ภาคผนวก III) เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011 ภาคผนวก III)[9]

ฉลากใน EU ต้องมีคำเตือน "บริโภคมากเกินไปอาจทำให้ท้องเสีย" เมื่อมีโพลีออลเติมเกิน 10% ของอาหาร

ข้อค้นพบทั้งหมดอยู่ในบท 04
ทารก 0–6 เดือนทารก 6–12 เดือนเด็กเล็ก 1–3 ปี
ควรจำกัดปริมาณ อย. เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · อย.[18]

ประกาศ อย. ฉบับที่ 468 (2025) กำหนดวัตถุเจือปนอาหารในนมผงทารกและอาหารทารก (หมวด 13.1.1) เป็นรายตัวพร้อมปริมาณสูงสุดต่ำ เช่น คาร์ราจีแนน 300 มก./กก. กัวร์กัมและโลคัสบีนกัม 1,000 มก./กก. กัมอารบิก แมนนิทอล และซิลิคอนไดออกไซด์ 10 มก./กก. และในรายการแก้ไขไม่มีสารให้ความหวานหรือสีสำหรับหมวด 13.1/13.2

ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้
เบาหวานชนิดที่ 2
ควรจำกัดปริมาณ Diabetes UK เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · Diabetes UK[6,16]

น้ำตาลแอลกอฮอล์ยังมีคาร์โบไฮเดรตและพลังงาน แต่เพิ่มน้ำตาลในเลือดน้อยกว่าน้ำตาลทราย (ค่า GI โดยประมาณ: อีริทริทอล 0, ซอร์บิทอล 9, ไอโซมอลต์ 9, ไซลิทอล 13, มอลทิทอล 35 เทียบกับน้ำตาลทราย 65) มอลทิทอลมีผลมากที่สุด Diabetes UK ไม่แนะนำขนม 'สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน' เพราะไขมันและพลังงานอาจสูงพอๆ กับของปกติ การนับคาร์บเพื่อปรับอินซูลินก็ไม่แน่นอน และกินมากทำให้ท้องอืดท้องเสีย

สรุปแล้วประโยชน์ข้อค้นพบที่ 1
เบาหวานชนิดที่ 1
ควรจำกัดปริมาณ Diabetes UK เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · Diabetes UK[6,16]

น้ำตาลแอลกอฮอล์ยังมีคาร์โบไฮเดรตและพลังงาน แต่เพิ่มน้ำตาลในเลือดน้อยกว่าน้ำตาลทราย (ค่า GI โดยประมาณ: อีริทริทอล 0, ซอร์บิทอล 9, ไอโซมอลต์ 9, ไซลิทอล 13, มอลทิทอล 35 เทียบกับน้ำตาลทราย 65) มอลทิทอลมีผลมากที่สุด Diabetes UK ไม่แนะนำขนม 'สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน' เพราะไขมันและพลังงานอาจสูงพอๆ กับของปกติ การนับคาร์บเพื่อปรับอินซูลินก็ไม่แน่นอน และกินมากทำให้ท้องอืดท้องเสีย

ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้
ลำไส้แปรปรวน (IBS)
ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย[9,17]

กฎหมายสหภาพยุโรปกำหนดให้อาหารที่เติมโพลีออลเกิน 10% ต้องมีข้อความเตือนว่า บริโภคมากเกินไปอาจทำให้ระบาย โพลีออลดูดซึมได้น้อยและถูกหมักในลำไส้ (ตัว P ใน FODMAP) ผู้ป่วยลำไส้แปรปรวนจึงมักมีอาการแม้กินปริมาณน้อยกว่าคนทั่วไป แหล่งที่พบบ่อยคือลูกอม หมากฝรั่งไม่มีน้ำตาล และผลิตภัณฑ์สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

สรุปแล้วอันตรายข้อค้นพบที่ 2
ดูดซึมฟรุกโตสบกพร่อง
ฉลากต้องมีคำเตือนสำหรับกลุ่มนี้ กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย เหตุผล

คำแนะนำของหน่วยงาน · กฎหมายฉลาก EU (1169/2011) · มหาวิทยาลัยโมแนช ออสเตรเลีย[9,17]

กฎหมายสหภาพยุโรปกำหนดให้อาหารที่เติมโพลีออลเกิน 10% ต้องมีข้อความเตือนว่า บริโภคมากเกินไปอาจทำให้ระบาย โพลีออลดูดซึมได้น้อยและถูกหมักในลำไส้ (ตัว P ใน FODMAP) ผู้ป่วยลำไส้แปรปรวนจึงมักมีอาการแม้กินปริมาณน้อยกว่าคนทั่วไป แหล่งที่พบบ่อยคือลูกอม หมากฝรั่งไม่มีน้ำตาล และผลิตภัณฑ์สำหรับผู้ป่วยเบาหวาน

ยังไม่มีข้อค้นพบเฉพาะกลุ่มนี้
ภาวะก่อนเบาหวาน/ดื้ออินซูลินยังไม่มีคำแนะนำเฉพาะกลุ่มนี้
สรุปแล้วประโยชน์ข้อค้นพบที่ 1

“ควรจำกัดปริมาณ” เป็นคำแนะนำการกิน ไม่ใช่สถานะกฎหมาย

ข้อมูลเพื่อการเรียนรู้ ไม่ใช่คำแนะนำทางการแพทย์

04

งานวิจัยว่าอย่างไร

3 ข้อค้นพบ

เรียงตามเรื่องสุขภาพ เรื่องที่มีหลักฐานแน่นที่สุดอยู่ก่อน

ภาวะดื้ออินซูลิน/เบาหวานชนิดที่ 2

  1. 1

    สรุปแล้วประโยชน์ความเห็นผู้เชี่ยวชาญ

    น้ำตาลแอลกอฮอล์ทำให้น้ำตาลและอินซูลินขึ้นน้อยกว่าน้ำตาลมาก ค่าดัชนีน้ำตาล (GI) ที่รวบรวมไว้: อีริทริทอล 0 แมนนิทอล 0 แลคทิทอล 6 ซอร์บิทอล 9 ไอโซมอลต์ 9 ไซลิทอล 13 และมอลทิทอล 35 เทียบกับน้ำตาลทราย 65 และกลูโคส 100 มอลทิทอลจึงทำให้น้ำตาลขึ้นชัดกว่าตัวอื่น[6]

อาการทางเดินอาหาร (ท้องอืด ระบาย)

  1. 2

    สรุปแล้วอันตรายเทียบผู้ป่วยกับกลุ่มควบคุมคน

    การทดสอบให้ซอร์บิทอลและแมนนิทอล ทำให้อาการทางเดินอาหารโดยรวมเพิ่มขึ้นเฉพาะในผู้ป่วยลำไส้แปรปรวน (IBS) และเกิดขึ้นไม่ว่าจะดูดซึมได้หรือไม่ รูปแบบการดูดซึมก็ต่างจากคนปกติ จึงเป็นเหตุผลที่อาหาร low-FODMAP จำกัด polyols[7,8]

    ศึกษาที่ปริมาณเท่ากับหรือเกินค่า ADI

ฟันผุ

  1. 3

    สรุปแล้วประโยชน์การประเมินของหน่วยงาน

    เนื่องจากแบคทีเรียในปากไม่หมักสารทดแทนน้ำตาลเป็นกรด การใช้สารเหล่านี้ (สารให้ความหวานเข้มข้น ไซลิทอล ซอร์บิทอล แมนนิทอล มอลทิทอล แลคทิทอล ไอโซมอลต์ อีริทริทอล ซูคราโลส ฯลฯ) แทนน้ำตาลจึงช่วยรักษาแร่ธาตุของฟัน หลัง EFSA ประเมินในปี 2011 EU อนุญาตข้อกล่าวอ้างทางสุขภาพนี้ (และข้อกล่าวอ้างว่าน้ำตาลในเลือดหลังอาหารขึ้นน้อยกว่า) FDA ก็ระบุว่าน้ำตาลแอลกอฮอล์ไม่ทำให้ฟันผุ[10,11,12]

งานที่ศึกษาสารทั้งกลุ่ม (1)

ศึกษาสารหลายตัวรวมกันหรือสารในกลุ่มเดียวกัน ไม่ได้ทดสอบ E421 เดี่ยว ๆ

  1. 1

    สรุปแล้วอันตรายการประเมินของหน่วยงาน

    อาการทางเดินอาหาร (ท้องอืด ระบาย)

    น้ำตาลแอลกอฮอล์ (polyols) ดูดซึมได้ไม่หมดและถูกหมักในลำไส้ใหญ่ จึงทำให้ดูดซึมไม่ดี มีแก๊ส และท้องเสียจากแรงดันออสโมติกตามขนาดที่กิน ยิ่งกินหลายชนิดพร้อมกันยิ่งมาก กฎหมาย EU บังคับให้อาหารที่มี polyols เติมเกิน 10% ต้องระบุว่า 'การบริโภคมากเกินไปอาจทำให้เกิดผลระบาย'[8,9]

05

กฎหมายรายประเทศ

ประเทศสถานะ · ตรวจเมื่อ
ไทยอนุญาต[4]
ตรวจเมื่อ
สหภาพยุโรปอนุญาต[1,2,3]
ตรวจเมื่อ
สหรัฐฯอนุญาต · อนุญาตชั่วคราว[5]
ตรวจเมื่อ

ไทม์ไลน์

ปีเหตุการณ์
2014สหภาพยุโรป · กำหนดให้มีคำเตือนบนฉลาก · โพลีออลปริมาณมากทำให้ท้องเสีย/มีฤทธิ์ระบาย[3]
อาหารที่เติมโพลีออลเกิน 10% ต้องมีคำเตือนว่าการกินมากเกินไปอาจทำให้ระบายท้อง
06

พบในสินค้าไทย 9 รายการ

เดนทีน ไอซ์ ชูการฟรี เชอร์รี่ (หมากฝรั่งปราศจากน้ำตาล กลิ่นเชอรรี่) Dentyne ice→เดนทีน ไอซ์ ชูการฟรี เมนโทลิปตัส (หมากฝรั่งปราศจากน้ำตาล กลิ่นเมนโทลิปตัส) Dentyne ice→นมเปรี้ยวชนิดโยเกิร์ต มีโปรตีน รสสตรอเบอร์รี่ Betagen→โปรตีนพลัส แลคโตสฟรี Anlene→เย็นเย็น จับเลี้ยง→เย็น เย็น ซูเปอร์คูล สูตรเย็น Ichitan→รีแคลเดนท์ ชูการ์ฟรี กัม คลอเร็ทส์→ไอศกรีมเคลือบช็อกโกแลตและซอสสตรอเบอร์รี่ Magnum→Crispy Snacks Chocolate Coated แคมปัส→

ข้อมูลสินค้า: Open Food Facts (ODbL) · รายการจากฉลากที่ผู้ใช้ OFF บันทึก ไม่ครบทุกสินค้าในตลาด

[18]

แหล่งข้อมูลและหมายเหตุ

แสดงแหล่งข้อมูลทั้ง 18 รายการ
  1. [1]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex II · ข้อมูล ณ
  2. [2]Regulation (EC) No 1333/2008 Annex III (consolidated 2026-08-18) · ข้อมูล ณ
  3. [3]Regulation (EU) No 1169/2011 Annex III point 2 · ข้อมูล ณ
  4. [4]ประกาศกระทรวงสาธารณสุข ฉบับที่ 468/2568 · ข้อมูล ณ
  5. [5]21 CFR 175.300; 21 CFR 175.320; 21 CFR 177.1390; 21 CFR 177.2420; 21 CFR 180.25 · ข้อมูล ณ
  6. [6]Health potential of polyols as sugar replacers, with emphasis on low glycaemic properties · 2003
  7. [7]Dietary sorbitol and mannitol: food content and distinct absorption patterns between healthy individuals and patients with irritable bowel syndrome · 2014
  8. [8]A Systematic Review of the Effects of Polyols on Gastrointestinal Health and Irritable Bowel Syndrome · 2017
  9. [9]Regulation (EU) No 1169/2011, Annex III (foods requiring additional labelling particulars) · 2011
  10. [10]Scientific Opinion on health claims related to sugar replacers and maintenance of tooth mineralisation / reduction of post-prandial glycaemic responses · 2011
  11. [11]FDA: Aspartame and Other Sweeteners in Food (updated 2025-02-27) · 2025
  12. [12]Regulation (EU) No 432/2012, Annex (authorised health claims: sugar replacers) · 2012
  13. [13]TRS 751-JECFA 30/25 · 1986
  14. [14]PubMed: number of studies found and the most relevant papers · ข้อมูล ณ
  15. [15]Open Food Facts: products and their ingredients · ข้อมูล ณ
  16. [16]Diabetes UK: Sugar, sweeteners and diabetes · 2024
  17. [17]About FODMAPs and IBS (Monash University) · 2024
  18. [18]อย. — รายการข้อกำหนดเงื่อนไขการใช้วัตถุเจือปนอาหารที่เปลี่ยนแปลงจากประกาศฯ ฉบับที่ 444 (ประกาศฯ ฉบับที่ 468 พ.ศ. 2568) · 2025